Actualiteiten

Wet bestrijding betalingsachterstand

Op 16 maart 2013 wordt de Europese richtlijn betreffende bestrijding van betalingsachterstand bij handelstransacties in de Nederlandse wet geïmplementeerd. Deze richtlijn, en dus ook de nieuwe wetsartikelen, zijn gericht op het bestrijden van betalingsachterstanden bij handelstransacties en moeten bijdragen aan de goede werking van de interne markt en de concurrentiekracht van ondernemingen, en dan met name kleine en middelgrote, versterken.

Enkel voor handelstransacties

De nieuwe situatie geldt dus enkel voor handelstransacties. Onder een handelstransactie wordt verstaan het leveren van goederen of het verrichten van diensten tegen vergoeding door professionals. Voor overeenkomsten waar consumenten partij bij zijn, verandert er door de wetswijziging dus niets.   

Handelstransacties tussen bedrijven

Vóór de wetswijziging konden bedrijven geconfronteerd worden met zeer lange betalingstermijnen. Indien partijen geen betalingstermijn overeengekomen waren was de betalingstermijn weliswaar 30 dagen, maar niet zelden gebeurde het dat in de door de schuldenaar opgestelde overeenkomst of in zijn algemene voorwaarden een betalingstermijn van 90 dagen of langer stond. Van overeenkomen was juridisch gezien dan meestal wel sprake, maar feitelijk werd de lange betalingstermijn simpelweg aan de schuldeiser opgelegd en kon de schuldeiser weinig anders dan die termijn accepteren. Aan deze situatie hebben de heren en dames in Brussel een einde willen maken. 

De regel blijft dat, indien partijen geen betalingstermijn met elkaar hebben afgesproken, er binnen 30 dagen betaald moet worden. Bedrijven kunnen nog steeds in de overeenkomst of in hun algemene voorwaarden een betalingstermijn van meer dan 30 dagen opnemen, nieuw is dat die termijn maximaal 60 dagen mag zijn. Met het opnemen van een betalingstermijn van maximaal 60 dagen, waarvan alleen onder voorwaarden kan worden afgeweken, is getracht kleine en middelgrote ondernemingen een betere onderhandelingspositie te geven en het probleem van marktmacht tussen ondernemingen aan te pakken. 

Ondernemingen behouden de contractsvrijheid om de in hun handelspraktijk noodzakelijke betalingstermijn met elkaar af te spreken, ook indien die betalingstermijn langer dan 60 dagen is. In bepaalde situaties kan het immers wenselijk zijn dat de betalingstermijn wel meer dan 60 dagen is. Hiervoor gelden vanaf 16 maart echter strenge eisen. Partijen dienen de langere betalingstermijn uitdrukkelijk in de overeenkomst, dus niet in de algemene voorwaarden, vast te leggen én die lange termijn mag niet onbillijk zijn jegens de schuldeiser, gelet op de reden voor een betalingstermijn van meer dan 60 dagen, de aard van de prestatie en gelet op wat in die situatie goede handelspraktijken zijn. Een betalingstermijn van meer dan 60 dagen kan dus niet meer zomaar opgelegd worden; beide partijen moeten het willen en er moet een reden voor zijn.

Handelstransacties tussen de overheid en een bedrijf

De wetswijzing beoogt niet enkel betalingsachterstand van bedrijven te bestrijden, maar raakt ook de overheid. Bestrijding van de betalingsachterstand van de overheid is verwoord in een volledig nieuw wetsartikel, artikel 119b van boek 6 van het Burgerlijk Wetboek. De regels voor de overheid zijn nog strikter dan voor bedrijven. Dit is een gevolg van de voorbeeldfunctie die de overheid in onze maatschappij heeft.

Uitgangspunt is dat voor de overheid een betalingstermijn van 30 dagen geldt, waar in een enkele situatie van afgeweken kan worden. De overheid kan alleen een langere betalingstermijn overeenkomen indien partijen die termijn uitdrukkelijk overeenkomen en vastleggen in de overeenkomst, én de bijzondere aard of eigenschappen van de overeenkomst de langere termijn rechtvaardigen én de betalingstermijn maximaal 60 dagen bedraagt.  

Van kracht voor overeenkomsten gesloten op of na 16 maart 2013

De nieuwe regels met betrekking tot de betalingstermijnen gelden voor overeenkomsten die worden gesloten op of na 16 maart 2013. Voor handelsovereenkomsten die voor die datum zijn gesloten door bedrijven onderling of met de overheid geldt nog dat indien niets is overeengekomen de betalingstermijn 30 dagen bedraagt en dat in de overeenkomst of algemene voorwaarden een langere betalingstermijn kan zijn bepaald.  

Gevolgen overschrijding betalingstermijn

Mocht een bedrijf of overheidsinstantie de betalingstermijn overschrijden, dan is de schuldenaar direct de wettelijke handelsrente verschuldigd. Vanaf 16 maart is de handelsrente met 1% verhoogd, waardoor voor de berekening van de wettelijke handelsrente de ‘gewone’ wettelijke rente niet met 7% maar met 8% moet worden verhoogd.

Daarnaast is de schuldenaar direct invorderings-/incassokosten verschuldigd vanaf het moment van het verstrijken van de betalingstermijn. Deze kosten bedragen minimaal € 40,--, maar deze hoogte is afhankelijk van de hoogte van de hoofdsom en afspraken die partijen hierover mogelijk met elkaar hebben gemaakt. Daarbij wordt de volgende staffel gehanteerd:
  • 15% over de eerste € 2.500,- van de hoofdsom van de vordering met een minimum vergoeding van € 40,-;
  • 10% over de volgende € 2.500,- van de hoofdsom van de vordering;
  • 5% over de volgende € 5.000,- van de hoofdsom van de vordering;
  • 1% over de volgende € 190.000,- van de hoofdsom van de vordering;
  • 0,5% over het meerdere van de hoofdsom met een maximum vergoeding van € 6.775,-.
Contractueel kan van deze staffel afgeweken worden, bijvoorbeeld door in de overeenkomst of algemene voorwaarden een ander percentage of een ander minimumbedrag te noemen. In dat geval is ook geen sprake van een maximum vergoeding. Er mag niet ten nadele van de schuldeiser worden afgeweken, hetgeen bij inkoopvoorwaarden het geval zou kunnen zijn.   

Leveranciers worden enerzijds dus beter beschermd omdat zij minder snel geconfronteerd worden met betalingstermijnen van meer dan 60 dagen en anderzijds omdat een afnemer die niet tijdig betaalt, zich direct geconfronteerd ziet met een verhoging van het te betalen bedrag met rente en incassokosten, hetgeen een impuls zou moeten geven voor het tijdig betalen van de factuur. 

Dit bericht is geplaatst op Vrijdag 19 juli 2013 .